Advokatska komora Srbije - Elektronska biblioteka

Zakon o upotrebi zastave, himne i grba Savezne Republike Jugoslavije

Zakon je objavljen u "Službenom listu SRJ", br. 66/93 i 24/94.

I. OSNOVNE ODREDBE

Član 1.

Zastavom, himnom i grbom Savezne Republike Jugoslavije predstavlja se Savezna Republika Jugoslavija i izražava pripadnost Saveznoj Republici Jugoslaviji.

Član 2.

Zastava, himna i grb Savezne Republike Jugoslavije mogu se upotrebljavati samo u obliku i sadržini koji su utvrđeni Ustavom Savezne Republike Jugoslavije, odnosno saveznim zakonom.

Na zastavu i u grb Savezne Republike Jugoslavije ne može se ništa ispisati, odnosno upisati, niti se oni mogu menjati.

Izuzetno, ako je to saveznim zakonom propisano, zastava ili grb Savezne Republike Jugoslavije može se upotrebiti kao sastavni deo drugih amblema, odnosno znakova, ili se na zastavi Savezne Republike Jugoslavije može ispisati određeni datum ili naziv.

Član 3.

Zastava i grb Savezne Republike Jugoslavije ne mogu se upotrebiti kao robni ili uslužni žig, uzorak ili model, niti kao bilo koji drugi znak za obeležavanje robe ili usluge.

Član 4.

Zastava i grb Savezne Republike Jugoslavije ne smeju se upotrebljavati ako su oštećeni ili su svojim izgledom nepodobni za upotrebu.

Oštećeni ili za upotrebu nepodobni zastava i grb Savezne Republike Jugoslavije povlače se iz upotrebe.

Član 5.

Zastava, odnosno grb strane države može se isticati u Saveznoj Republici Jugoslaviji samo uz zastavu, odnosno grb Savezne Republike Jugoslavije.

Član 6.

Ako se zastava, odnosno grb Savezne Republike Jugoslavije ističe u Saveznoj Republici Jugoslaviji zajedno sa zastavama republika članica i drugim domaćim ili stranim zastavama ili grbovima, zastava, odnosno grb Savezne Republike Jugoslavije stavlja se na počasno mesto, ako ovim zakonom nije drukčije određeno.

Ako se u Saveznoj Republici Jugoslaviji izvode himna Savezne Republike Jugoslavije i himne republike članice ili strane himne ili svečane pesme, izvodi se prvo himna Savezne Republike Jugoslavije, ako ovim zakonom nije drukčije određeno.

II. UPOTREBA ZASTAVE SAVEZNE REPUBLIKE JUGOSLAVIJE

Član 7.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije vije se:

1) na zgradi Savezne skupštine;

2) na zgradama u kojima se nalaze službene prostorije predsednika Republike, Savezne vlade, Saveznog ustavnog suda, Saveznog suda i Saveznog državnog tužioca;

3) na rezidenciji predsednika Republike;

4) na određenim objektima na granici Savezne Republike Jugoslavije i na drugim objektima u Saveznoj Republici Jugoslaviji u blizini granice, prema posebnim propisima.

Ako se u jednoj zgradi nalaze službene prostorije više organa iz stava 1. tačka 2. ovog člana, vije se jedna zastava Savezne Republike Jugoslavije.

Član 8.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije upotrebljava se na vazduhoplovu, brodu ili drugom plovilu radi označavanja njihove državne pripadnosti Saveznoj Republici Jugoslaviji, pod uslovima i na način koji su utvrđeni posebnim propisima.

Član 9.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe se:

1) u dane praznika Savezne Republike Jugoslavije - na zgradama u kojima su smešteni organi i organizacije Savezne Republike Jugoslavije;

2) pri ispraćaju predsednika Republike u zvaničnu posetu stranoj državi i pri njegovom povratku u Saveznu Republiku Jugoslaviju;

3) na prevoznim sredstvima kada se u njima nalazi predsednik Republike;

4) na glasačkim mestima za vreme izbora za Saveznu skupštinu;

5) u dane žalosti, koje odredi Savezna vlada, ističe se na pola koplja.

Član 10.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije može se isticati:

1) na zgradi u kojoj se nalaze prostorije diplomatskog ili konzularnog predstavništva Savezne Republike Jugoslavije u inostranstvu, na rezidenciji rukovodioca tog predstavništva i na prevoznim sredstvima koja on lično koristi u vršenju službene dužnosti, u skladu sa odgovarajućim međunarodnim ugovorima, propisima i običajima zemlje u kojoj se predstavništvo nalazi, odnosno pravilima i praksom međunarodne organizacije pri kojoj je predstavništvo;

2) prilikom međunarodnih susreta, takmičenja i drugih skupova (političkih, naučnih, kulturno-umetničkih, sportskih i dr.) na kojima Savezna Republika Jugoslavija učestvuje ili je reprezentovana, u skladu sa pravilima i praksom održavanja takvih skupova;

3) prilikom proslava, svečanosti i drugih masovnih kulturnih, sportskih i sličnih manifestacija koje su značajne za Saveznu Republiku Jugoslaviju;

4) u drugim slučajevima, ako njena upotreba nije u suprotnosti sa odredbama ovog zakona.

Član 11.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe u Saveznoj Republici Jugoslaviji zajedno sa zastavama republika članica i drugim domaćim ili stranim zastavama, zastava Savezne Republike Jugoslavije, zavisno od načina postavljanja tih zastava, nalazi se:

1) u centru kruga, tako da se jasno vidi - ako su druge zastave poređane u krug;

2) u temenu polukruga - ako su druge zastave poređane u polukrug;

3) na čelu kolone - ako su druge zastave poređane u kolonu;

4) na prvom mestu u vrsti, odnosno s leve strane, spreda gledano - ako su druge zastave poređane u vrstu;

5) na čelu grupe - ako su druge zastave raspoređene u grupu.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe zajedno sa drugom zastavom sa ukrštenim kopljima, koplje zastave Savezne Republike Jugoslavije mora biti postavljeno ispred koplja te zastave, spreda gledano.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe zajedno sa dve druge zastave, zastava Savezne Republike Jugoslavije nalazi se u sredini.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe pored neke druge zastave, ona se uvek nalazi s leve strane, spreda gledano. Izuzetno, zastava Savezne Republike Jugoslavije nalazi se na desnoj strani, spreda gledano, od zastave strane države ili međunarodne organizacije ako se ta zastava ističe u Saveznoj Republici Jugoslaviji prilikom zvanične posete ovlašćenog predstavnika strane države ili međunarodne organizacije.

Član 12.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije ne sme biti izložena tako da dodiruje tle, niti kao podloga, podmetač, prostirka, zavesa ili draperija. Zastavom se ne mogu prekrivati vozila ili drugi predmeti, niti se mogu ukrašavati konferencijski stolovi ili govornice, osim u formi stone zastavice.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe preko ulice ili trga u vertikalnom položaju, položaj zastave treba da bude takav da gornje polje zastave bude na:

1) severnoj strani - ako je pravac ulice istok-zapad, odnosno zapad-istok;

2) istočnoj strani - ako je pravac ulice sever-jug, odnosno jug-sever;

3) istočnoj strani kružnog trga.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe vertikalno na stolu, bini ili kakvom drugom počasnom mestu, gornje polje zastave je prvo s leve strane, spreda gledano.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije ističe na govornici, može se postaviti na koplju sa desne strane govornika ili na zidu iza govornika, tako da je govornik ne zaklanja.

Ako se zastava Savezne Republike Jugoslavije polaže na odar, njome se može pokriti kovčeg po dužini, i to tako da se gornje polje zastave nalazi s leve strane, spreda gledano. Zastava se sa kovčega mora ukloniti na dostojanstven način pre polaganja kovčega u grobnicu i ne sme doći u dodir sa tlom.

Član 13.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije se, po pravilu, ističe dok traje obdanica. Po noći i za vreme nepovoljnih atmosferskih prilika zastava se ne ističe. Izuzetno, zastava se može isticati i noću pod uslovom da je na odgovarajući način osvetljena.

Zastava Savezne Republike Jugoslavije podiže se i spušta, ističe i skida, odnosno pronosi uz uobičajene počasti (ustajanje, pozdravljanje i dr.).

III. IZVOĐENJE HIMNE SAVEZNE REPUBLIKE JUGOSLAVIJE

Član 14.

Himna Savezne Republike Jugoslavije izvodi se:

1) prilikom odavanja pošte Neznanom junaku na Avali;

2) prilikom polaganja venaca zvaničnih predstavnika Savezne Republike Jugoslavije na groblja, grobove i druga spomen-obeležja jugoslovenskih boraca i žrtava rata;

3) pri ispraćaju predsednika Republike iz Savezne Republike Jugoslavije u zvaničnu posetu stranoj državi i njegovom povratku u Saveznu Republiku Jugoslaviju;

4) pri zvaničnom dolasku u Saveznu Republiku Jugoslaviju, odnosno pri ispraćaju iz Savezne Republike Jugoslavije šefa strane države ili ovlašćenog predstavnika međunarodne organizacije.

Član 15.

Himna Savezne Republike Jugoslavije može se izvoditi:

1) na proslavama i drugim svečanim manifestacijama kojima se zvanično obeležavaju događaji od značaja za jedinice Vojske Jugoslavije i za građane Savezne Republike Jugoslavije;

2) prilikom međunarodnih susreta, takmičenja i drugih skupova (političkih, naučnih, kulturno-umetničkih, sportskih i dr.) na kojima Savezna Republika Jugoslavija zvanično učestvuje ili je reprezentovana, u skladu s pravilima i praksom održavanja takvih skupova;

3) na pogrebu zaslužnih ličnosti koji su građani Savezne Republike Jugoslavije kad im se u ime Savezne Republike Jugoslavije ukazuje posebna počast, prema posebnom propisu;

4) u drugim slučajevima, ako njena upotreba nije u suprotnosti sa odredbama ovog zakona.

Član 16.

Himna Savezne Republike Jugoslavije izvodi se: sviranjem, pevanjem ili i sviranjem i pevanjem.

U tekstu i melodiji himne ne mogu se prilikom izvođenja vršiti nikakve izmene.

Ako himnu Savezne Republike Jugoslavije treba izvesti u Saveznoj Republici Jugoslaviji zajedno sa himnom strane države ili svečanom pesmom međunarodne organizacije, izvodi se prvo himna strane države ili svečana pesma međunarodne organizacije, a zatim himna Savezne Republike Jugoslavije.

Član 17.

Himna Savezne Republike Jugoslavije izvodi se uz odavanje uobičajene počasti od svih prisutnih (ustajanje, pozdravljanje i dr.).

IV. UPOTREBA GRBA SAVEZNE REPUBLIKE JUGOSLAVIJE

Član 18.

Grb Savezne Republike Jugoslavije upotrebljava se:

1) u sastavu državnog pečata Savezne Republike Jugoslavije i pečata i štambilja saveznih organa;

2) u službenim natpisima saveznih organa istaknutim na zgradama u kojima su oni smešteni u Saveznoj Republici Jugoslaviji i u blizini granice;

3) na objektima kojima se obeležava granica Savezne Republike Jugoslavije i na drugim objektima u Saveznoj Republici Jugoslaviji i u blizini granice.

Član 19.

Grb Savezne Republike Jugoslavije može se upotrebljavati:

1) na zgradama u kojima su smešteni organi i organizacije Savezne Republike Jugoslavije, kao i u prostorijama tih zgrada;

2) na zgradi u kojoj se nalaze prostorije diplomatskog ili konzularnog predstavništva Savezne Republike Jugoslavije u inostranstvu, na rezidenciji rukovodioca tog predstavništva i na prevoznim sredstvima koja on lično koristi u vršenju službene dužnosti, u skladu sa odgovarajućim međunarodnim ugovorima, propisima i običajima zemlje u kojoj se predstavništvo nalazi, odnosno pravilima i praksom međunarodne organizacije pri kojoj je predstavništvo;

3) prilikom međunarodnih susreta, takmičenja i drugih skupova (političkih, naučnih, kulturno-umetničkih, sportskih i dr.) na kojima Savezna Republika Jugoslavija učestvuje ili je reprezentovana, u skladu s pravilima i praksom održavanja takvih skupova;

4) na vojnim i pomorskim zastavama Savezne Republike Jugoslavije i komandnim i rangovnim zastavama, prema propisima o ustanovljavanju tih zastava;

5) na vazduhoplovima, brodovima ili drugim plovilima, pod uslovima i na način koji su utvrđeni saveznim propisima;

6) u sastavu obrazaca određenih isprava, kad je to predviđeno saveznim zakonom i propisom donesenim na osnovu saveznog zakona;

7) u sastavu oznaka na uniformama određenih službenih lica saveznih organa, kad je to predviđeno saveznim zakonom i propisom donesenim na osnovu saveznog zakona;

8) na zvaničnim pozivnicama, čestitkama i sl. koje koriste: predsednik Republike, predsednici veća Savezne skupštine, predsednik i članovi Savezne vlade, predsednik Saveznog ustavnog suda, predsednik Saveznog suda, Savezni državni tužilac, kao i rukovodioci diplomatskih i konzularnih predstavništava Savezne Republike Jugoslavije u inostranstvu;

9) u drugim slučajevima, ako njegova upotreba nije u suprotnosti sa odredbama ovog zakona.

Član 20.

Ako se grb Savezne Republike Jugoslavije ističe u saveznoj Republici Jugoslaviji zajedno sa grbom republike članice ili sa više domaćih ili stranih grbova ili drugih sličnih amblema, grb Savezne Republike Jugoslavije nalazi se, zavisno od načina postavljanja tih grbova:

1) u centru kruga, tako da se jasno vidi - ako su drugi grbovi poređani u krug;

2) u temenu polukruga - ako su drugi grbovi poređani u polukrug;

3) na prvom mestu u vrsti, odnosno s leve strane, spreda gledano - ako su drugi grbovi poređani u vrstu;

4) na desnoj strani, spreda gledano, od grba strane države ili međunarodne organizacije - ako se taj grb ističe u Saveznoj Republici Jugoslaviji prilikom zvanične posete ovlašćenog predstavnika strane države ili međunarodne organizacije.

V. KAZNENE ODREDBE

Član 21.

Novčanom kaznom od 5.000 do 50.000 novih dinara kazniće se za prekršaj preduzeće ili drugo pravno lice:

1) ako upotrebi zastavu, himnu ili grb Savezne Republike Jugoslavije u obliku ili sa sadržinom ili melodijom koji nisu utvrđeni Ustavom Savezne Republike Jugoslavije ili saveznim zakonom (član 2);

2) ako zastavu ili grb Savezne Republike Jugoslavije upotrebi kao robni ili uslužni žig, uzorak, model ili bilo koji drugi znak za obeležavanje robe ili usluga (član 3).

Za radnju iz stava 1. ovog člana kazniće se za prekršaj i odgovorno lice u preduzeću ili drugom pravnom licu ili u državnom organu novčanom kaznom od 300 do 3.000 novih dinara.

Član 22.

Novčanom kaznom od 3.000 do 30.000 novih dinara kazniće se za prekršaj preduzeće ili drugo pravno lice ako istakne zastavu ili grb Savezne Republike Jugoslavije koji su oštećeni ili nepodobni za upotrebu (član 4. stav 1).

Za radnju iz stava 1. ovog člana kazniće se za prekršaj i odgovorno lice u preduzeću ili drugom pravnom licu novčanom kaznom od 150 do 1.500 novih dinara.

Član 23.

Novčanom kaznom od 150 do 1.500 novih dinara kazniće se za prekršaj pojedinac ako istakne zastavu ili grb Savezne Republike Jugoslavije koji je oštećen ili nepodoban za upotrebu (član 4. stav 1).

Član 24.

Učiniocima prekršaja iz čl. 22. do 24. ovog zakona može se uz kaznu izreći zaštitna mera oduzimanja predmeta kojima je izvršen prekršaj.

VI. OVLAŠĆENJA ZA DONOŠENJE PROPISA

Član 25.

Savezna vlada propisaće kriterijume i uslove za izvođenje himne Savezne Republike Jugoslavije na pogrebima zaslužnih ličnosti (član 15. tačka 3).

Član 26.

Bliže propise o načinu upotrebe himne, grba i zastave Savezne Republike Jugoslavije donose:

1) savezni ministar za odbranu - o njihovoj upotrebi u Vojsci Jugoslavije;

2) savezni ministar za unutrašnje poslove, u sporazumu sa saveznim ministrom za odbranu - za određene objekte na granici Savezne Republike Jugoslavije i druge objekte u Saveznoj Republici Jugoslaviji u blizini granice;

3) savezni ministar za inostrane poslove - za diplomatska i konzularna predstavništva Savezne Republike Jugoslavije u inostranstvu;

4) savezni ministar za saobraćaj i veze - za vazduhoplove, brodove ili druga plovila, radi označavanja njihove državne pripadnosti Saveznoj Republici Jugoslaviji.

VII. PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE

Član 27.

Propisi iz čl. 25. i 26. ovog zakona doneće se najdocnije u roku od 30 dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.

Član 28.

Danom stupanja na snagu ovog zakona prestaje da važi Zakon o upotrebi grba, zastave i himne Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije i o upotrebi lika i imena Josipa Broza Tita ("Službeni list SFRJ", br. 21/77).

Član 29.

Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom listu SRJ".